🔹 Τι Είναι η Ισορροπία Λευκού;
Η ισορροπία λευκού (White Balance) είναι ένας από τους πιο βασικούς — αλλά συχνά παραγνωρισμένους — παράγοντες στη φωτογραφία.
Με απλά λόγια, είναι ο τρόπος που η μηχανή σου ρυθμίζει τα χρώματα ώστε τα λευκά να φαίνονται… πραγματικά λευκά.
Αν φωτογραφίσεις π.χ. σε ένα δωμάτιο με πολύ “κίτρινο” φως και δεν έχεις σωστό white balance, τότε τα λευκά της εικόνας σου θα φαίνονται κιτρινωπά ή μπεζ.
Αντίθετα, αν φωτογραφίζεις σε σκιά ή κάτω από συννεφιά, τα ίδια λευκά μπορεί να βγουν μπλε ή ψυχρά.
Η σωστή ρύθμιση white balance διορθώνει αυτές τις χρωματικές αποκλίσεις και κάνει τη φωτογραφία να φαίνεται φυσική — όπως τη βλέπει το μάτι σου.
👁️ Γιατί Χρειαζόμαστε White Balance
Ο ανθρώπινος εγκέφαλος κάνει “μαγικά” με το φως.
Αν, για παράδειγμα, φορέσεις γυαλιά ηλίου με μπλε φίλτρο, στην αρχή όλα θα φαίνονται μπλε. Μετά από λίγα λεπτά, όμως, ο εγκέφαλός σου θα προσαρμοστεί και τα χρώματα θα σου φαίνονται φυσιολογικά.
Η μηχανή δεν έχει αυτή τη δυνατότητα “αντίληψης” — οπότε χρειάζεται να της πεις πώς να αντισταθμίσει το φως του περιβάλλοντος.
Αυτό ακριβώς κάνει το white balance: προσθέτει ή αφαιρεί “θερμότητα” από τη φωτογραφία, ανάλογα με το φως που έχεις μπροστά σου.
🌡️ Τι Είναι η “Θερμοκρασία Χρώματος”
Η ισορροπία λευκού βασίζεται σε μια έννοια που λέγεται θερμοκρασία χρώματος (color temperature), η οποία μετριέται σε Kelvin (K).
Η θερμοκρασία χρώματος δείχνει πόσο “ζεστό” ή “ψυχρό” είναι το φως.
-
Οι χαμηλές τιμές (1.000K – 4.000K) είναι θερμές — π.χ. κερί, λάμπες πυρακτώσεως.
-
Οι μεσαίες τιμές (5.000K – 6.000K) αντιστοιχούν στο ουδέτερο φως ημέρας.
-
Οι υψηλές τιμές (7.000K – 10.000K) είναι ψυχρές, όπως σκιά ή βουνό με συννεφιά.
💡 Παράδειγμα:
Η φλόγα ενός κεριού (~1.800K) έχει πορτοκαλί φως.
Το φως του μεσημεριού (~5.500K) είναι λευκό.
Το φως της σκιάς (~7.000K) είναι πιο μπλε.
Αυτό εξηγεί γιατί μια φωτογραφία σε σκιά συχνά “τραβάει προς το μπλε”, ενώ μια με λάμπα πυρακτώσεως δείχνει “κιτρινισμένη”.
Σημείωση: Η εξισορρόπηση του λευκού χρώματος σημαίνει, προσθήκη θερμότερων τόνων στο ψυχρότερο φως και προσθήκη ψυχρότερων τόνων στο θερμότερο φως για να κάνει το λευκό να φαίνεται φυσικό.
Οι πηγές φωτός εκπέμπουν χρώμα σε διαφορετικά εύρη θερμοκρασίας και μετριέται σε μονάδες Kelvin. Για παράδειγμα, το άμεσο φως από τον ήλιο έχει διαφορετική θερμοκρασία από το φως στη σκιά. Επίσης, το φως από μια λάμπα φθορισμού θα έχει διαφορετική θερμοκρασία σε σύγκριση με τα φώτα πυρακτώσεως και ούτω καθεξής. Έτσι, το φυσικό φως είναι πιο δροσερό, ενώ το πχ το φως των κεριών είναι πιο ζεστό. Το φως φθορισμού μπορεί να δώσει ακόμα και πράσινο χρώμα.
Σημείωση: Τα θερμότερα φώτα έχουν χαμηλές τιμές Kelvin, ενώ τα ψυχρότερα φώτα έχουν υψηλότερες τιμές Kelvin.
⚙️ Presets Ισορροπίας Λευκού στη Μηχανή
Οι περισσότερες φωτογραφικές μηχανές (DSLR & mirrorless) διαθέτουν έτοιμες επιλογές White Balance Presets.
Θα τις βρεις στο μενού ή με ειδικά εικονίδια:
| Preset | Εικονίδιο | Θερμοκρασία | Πότε το χρησιμοποιούμε |
|---|---|---|---|
| Daylight | ☀️ | ~5200–6000K | Σε λιακάδα, φυσικό φως ημέρας |
| Cloudy | ☁️ | ~6000–7000K | Συννεφιά ή ήλιος πίσω από σύννεφα |
| Shade | 🏙️ | ~7000–8000K | Σε σκιά, για να “ζεστάνει” το μπλε φως |
| Tungsten (Λάμπα) | 💡 | ~3200K | Εσωτερικοί χώροι με ζεστό φως |
| Fluorescent | 🏢 | ~4000K | Ψυχρές λάμπες γραφείου ή στούντιο |
| Flash | ⚡ | ~5500–6000K | Όταν χρησιμοποιείς φλας |
| Custom | 🎯 | Μετρημένο | Όταν θέλεις απόλυτη ακρίβεια |
📸 Συμβουλή:
Αν γνωρίζεις ότι θα φωτογραφίζεις σε σταθερό φωτισμό (π.χ. στούντιο ή συγκεκριμένο σημείο), χρησιμοποίησε preset.
Αν το φως αλλάζει συνεχώς (π.χ. γάμος, δρόμος, ταξίδι), προτίμησε Auto ή Custom.
🤖 Auto White Balance (AWB)
Η αυτόματη ισορροπία λευκού είναι ο “έξυπνος” τρόπος της μηχανής να αποφασίζει μόνη της πώς πρέπει να ισορροπήσει το φως.
Αναλύει τη σκηνή, αναγνωρίζει τι είναι πιο “ουδέτερο” (λευκό ή γκρι) και προσπαθεί να διορθώσει τα χρώματα γύρω του.
Όμως, δεν είναι πάντα αλάνθαστη — ειδικά όταν το φως προέρχεται από πολλές πηγές (π.χ. λάμπα και παράθυρο ταυτόχρονα).
📍 Προβληματικές σκηνές για το AWB:
-
Χιονισμένα τοπία → η μηχανή τα “γκριζάρει”.
-
Σκηνές με μικτό φως → άλλα σημεία βγαίνουν ψυχρά, άλλα θερμά.
-
Πολύχρωμα φώτα (π.χ. συναυλίες) → δημιουργούνται περίεργες αποχρώσεις.
Αν φωτογραφίζεις κάτι σημαντικό και θέλεις απόλυτη συνέπεια στα χρώματα, μην βασίζεσαι αποκλειστικά στο AWB.
🧾 Custom White Balance — Όταν Θες Απόλυτη Ακρίβεια
Αν χρειάζεσαι τέλεια ακρίβεια στα χρώματα (π.χ. σε προϊόντα, στούντιο ή πορτρέτα), μπορείς να ρυθμίσεις Custom White Balance.
Αυτό γίνεται χρησιμοποιώντας γκρι κάρτα (gray card) ή λευκή κάρτα αναφοράς.
Τοποθετείς την κάρτα μπροστά στη μηχανή, τραβάς ένα καρέ και η μηχανή μετρά το φως του χώρου — μετά ρυθμίζει μόνη της το σωστό white balance.
🎯 Πλεονεκτήματα:
-
Απόλυτη συνέπεια στα χρώματα.
-
Δεν χρειάζεται “διόρθωση” στο post-processing.
-
Ιδανικό για στούντιο, e-commerce, φαγητό ή ρούχα.
🌈 Manual Kelvin Mode – Όταν Θες Δημιουργικό Έλεγχο
Οι περισσότερες σύγχρονες κάμερες σου δίνουν τη δυνατότητα να ορίσεις χειροκίνητα τη θερμοκρασία σε Kelvin (π.χ. 3200K, 5600K, 7500K).
Έτσι μπορείς να ελέγχεις την αίσθηση της φωτογραφίας σου:
-
3200K → ψυχρότερο, μπλε τόνος
-
5600K → ουδέτερο, φυσικό φως ημέρας
-
7500K → θερμότερο, πορτοκαλί-ροζ τόνος
🎨 Παράδειγμα:
Φωτογραφίζεις πορτρέτο στο ηλιοβασίλεμα → μπορείς να “ζεστάνεις” τη φωτογραφία ρυθμίζοντας το white balance στους 7000K, για να ενισχύσεις την “golden hour” αίσθηση.
💾 Auto White Balance και Διόρθωση στο Post
Πολλοί φωτογράφοι σήμερα τραβούν με AWB (auto white balance) και διορθώνουν αργότερα στο Lightroom ή Capture One, ειδικά όταν φωτογραφίζουν σε RAW.
👉 Όταν φωτογραφίζεις RAW, η ρύθμιση του white balance δεν “καίγεται” στο αρχείο — αποθηκεύεται μόνο ως πληροφορία.
Έτσι, μπορείς να το αλλάξεις χωρίς καμία απώλεια ποιότητας μετά τη λήψη.
Στο Lightroom, το εργαλείο White Balance Selector (το “σταγονόμετρο”) σου επιτρέπει να επιλέξεις ποιο σημείο της φωτογραφίας θες να θεωρείται ουδέτερο (λευκό ή γκρι).
Με ένα κλικ, η φωτογραφία ισορροπεί χρωματικά.
⚠️ Αν φωτογραφίζεις σε JPEG, οι δυνατότητες διόρθωσης είναι πολύ πιο περιορισμένες.
💚 Τι Είναι το “Tint” και Πώς Επηρεάζει την Εικόνα
Εκτός από τη θερμοκρασία χρώματος (μπλε ↔ πορτοκαλί), υπάρχει και η ρύθμιση Tint, η οποία διορθώνει την ισορροπία πράσινου ↔ ματζέντα.
📍 Στο post-processing:
-
Αν η εικόνα “τραβάει προς το πράσινο” → πρόσθεσε λίγο ματζέντα.
-
Αν φαίνεται “ροζ ή μοβ” → πρόσθεσε λίγο πράσινο.
Οι πιο προσεκτικοί φωτογράφοι ρυθμίζουν και τα δύο (Temperature + Tint) για να πετύχουν πραγματικά φυσικό αποτέλεσμα.
✨ White Balance και Δημιουργικότητα
Η ισορροπία λευκού δεν είναι μόνο τεχνικό εργαλείο — είναι και καλλιτεχνικό εργαλείο ύφους.
🎨 Πολλοί φωτογράφοι:
-
κρατούν τα πορτρέτα τους πιο θερμά, για πιο “ανθρώπινη” και φιλική αίσθηση,
-
τραβούν τοπία πιο ψυχρά, για καθαρότητα και ατμόσφαιρα,
-
ή επιλέγουν τελείως ουδέτερο στυλ, χωρίς καμία απόκλιση.
Το σημαντικό είναι να ξέρεις τι κάνεις.
Αλλιώς, μια “κιτρινισμένη” ή “μπλε” φωτογραφία φαίνεται απλώς λάθος.
Αν όμως το κάνεις συνειδητά, είναι στιλιστική υπογραφή.
🧭 Συμπέρασμα
Το white balance είναι αυτό που καθορίζει τη διάθεση μιας φωτογραφίας.
Μπορεί να κάνει μια σκηνή να φαίνεται ψυχρή, ζεστή, ρομαντική ή κινηματογραφική.
📸 Αν το μάθεις,
θα έχεις τον έλεγχο του χρώματος —
όχι μόνο για να “διορθώνεις”, αλλά και για να εκφράζεις.
Το φως είναι η πρώτη ύλη.
Η ισορροπία λευκού είναι η υπογραφή σου πάνω του.
Τα φώτα του δρόμου συνήθως εκπέμπουν ένα πορτοκαλί χρώμα, όταν τραβάς φωτογραφίες με την ψηφιακή σου κάμερα σε αυτόματη λειτουργία, το πορτοκαλί είναι πιο έντονο και το αποτέλεσμα δεν είναι αυτό που περίμενες. Αυτό συνήθως θεωρείται θερμός φωτισμός.
Στο άλλο άκρο του φάσματος υπάρχει ψυχρός φωτισμός που μεταφράζεται σε μπλε / άσπρο φάσμα Kelvin. Οι νέοι προβολείς έχουν όλοι αυτό το λευκό / μπλε φως.
Και στα δύο παραδείγματα, το φως είναι το τελικό αποτέλεσμα, το χρώμα διαφέρει.
Παρόμοια με τα παραπάνω παραδείγματα, οι εσωτερικοί λαμπτήρες πυρακτώσεως έχουν πορτοκαλί χρώμα ενώ τα κεριά ρίχνουν μια πορτοκαλοκόκκινη λάμψη. Επίσης, όταν ο ήλιος δεν ανατέλλει στον ουρανό, ο ουρανός φαίνεται πολύ μπλε και οι φωτογραφίες που τραβάς στη σκιά φαίνονται επίσης μπλε.
Στο παρελθόν η χρήση φιλμ ήταν πιο επιεικής στα χρώματα σε διαφορετικά εύρη θερμοκρασίας. Υπήρχαν δύο κύριοι τύποι έγχρωμων φιλμ, το κανονικό και το tungsten. Ενώ υπήρχε και η επιλογή σλάιντς σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτοί οι δύο τύποι φιλμ ικανοποίησαν τις ανάγκες των περισσότερων, οι ψηφιακοί αισθητήρες όμως άλλαξαν εντελώς το παιχνίδι.
👉Λοιπόν, τι κάνει η ρύθμιση της ισορροπίας λευκού και γιατί πρέπει γίνει;
Η ρύθμιση της ισορροπίας λευκού βοηθά την κάμερα να προσδιορίσει τι είναι λευκό στο κάδρο και, στη συνέχεια, να ορίσει τα χρώματα με μεγαλύτερη ακρίβεια στην συγκεκριμένη φωτογραφία με τις συγκεκριμένες συνθήκες φωτισμού. Η ρύθμιση της ισορροπίας λευκού είναι πολύ σημαντική κατά τη λήψη με δύσκολες συνθήκες φωτισμού, όπως πχ ο μικτός φωτισμός (διάφορες φωτιστικές πηγές). Η λήψη σου μπορεί να έχει τεχνητό φως σε εσωτερικούς χώρους σε συνδυασμό με φυσικό φως από μια πόρτα ή κάποιο παράθυρο. Η ρύθμιση της ισορροπίας λευκού σε αυτές τις συνθήκες θα διασφαλίσει ότι θα έχεις τα ακριβή χρώματα στις φωτογραφίες σου.
Οι κάμερες έχουν πολλά προγράμματα / προεπιλογές ισορροπίας λευκού ανάλογα την περίπτωση, που είναι οκ τις περισσότερες φορές, σε περιπτώσεις μιας φωτιστικής πηγής σε μια σκηνή, αλλά σε περιπτώσεις όπου υπάρχουν πολλές πηγές φωτός, η κάμερα μπερδεύεται και τότε πρέπει να ρυθμίσεις αυτόματα την ισορροπία λευκού.
Επιπλέον, σε λήψη αρχείων jpegs είναι απαραίτητο να διορθώσεις την ισορροπία λευκού γιατί η επεξεργασία αργότερα δεν είναι πάντα εφικτή σε αυτό το είδος αρχείου. Αλλά ακόμα κι αν τραβάς RAW, είναι βέλτιστη πρακτική η σωστή ισορροπία λευκού στην κάμερα.
Σχεδόν όλες οι ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές έχουν από αρκετές επιλογές αυτοματοποιημένων ρυθμίσεων για την ισορροπία λευκού, κάθε μία έχει μια χαρακτηριστική ένδειξη της πηγής φωτισμού που θα φωτογραφίσεις.
Ακολουθούν οι πιο κοινές προεπιλογές κάμερας για ισορροπία λευκού:
AWB: Αυτόματη ισορροπία λευκού, όπου η κάμερα ρυθμίζει την ισορροπία λευκού με βάση το φως του κάδρου. Τις περισσότερες φορές, είναι ακριβής, αλλά υπάρχουν στιγμές που η κάμερα μπερδεύεται. Επομένως, η χρήση της αυτόματης ισορροπίας λευκού θα πρέπει να περιορίζεται σε καταστάσεις όπου δεν έχεις αρκετό χρόνο για να ρυθμίσεις την αυτόματη ισορροπία λευκού για συγκεκριμένες λήψεις ή συνθήκες φωτισμού. Πχ φωτογραφία γάμου στην οποία θέλεις να «είσαι εκεί» για να μην χάσεις καρέ τα οποία θα μετανιώσεις αργότερα.
Φως της ημέρας: Η κάμερα προσθέτει συνήθως ζεστούς τόνους όταν επιλέγεις αυτή η προεπιλογή. Επομένως, είναι καλύτερο να χρησιμοποιήσεις αυτήν την προεπιλογή όταν ο ήλιος είναι αρκετά φωτεινός, σε αντίθετη περίπτωση θα έχεις έντονο μπλε χρώμα στις φωτογραφίες σου.
Συννεφιά: Η κάμερα προσθέτει ελαφρούς ζεστούς τόνους στις φωτογραφίες όταν ο ουρανός καλύπτεται πλήρως με σύννεφα, επειδή το φως στις συννεφιασμένες ημέρες είναι πιο ψυχρό. Υπάρχουν στιγμές που η λήψη του ηλιοβασιλέματος ή της ανατολής ενδέχεται να μην αναπαράγει τα ζωντανά χρώματα στις φωτογραφίες σου, μπορείς να χρησιμοποιήσεις αυτήν την προεπιλογή, οπότε προσθέτει ζεστούς κοκκινωπούς τόνους.
Σκιά: Η κάμερα προσθέτει ζεστούς τόνους στις φωτογραφίες, διαφορετικά, με αυτόματη ισορροπία λευκού ενδέχεται να καταλήξουν να έχουν μπλε τόνους. Επίσης, εάν θέλεις πιο ζεστά χρώματα στο φως της ημέρας, μπορείς να χρησιμοποιήσεις αυτήν την προκαθορισμένη ισορροπία λευκού.
Tungsten: Η κάμερα προσθέτει ψυχρούς τόνους στις φωτογραφίες για να μειώσεις το φωτεινό κίτρινο ή πορτοκαλί χρώμα που δημιουργούν αυτά τα φώτα σε ένα σκηνικό.
Φθορισμού: Η κάμερα προσθέτει ζεστούς κοκκινωπούς τόνους στις φωτογραφίες, καθώς αυτά τα φώτα εκπέμπουν ψυχρό φως.
Φλας: Η κάμερα προσθέτει ζεστούς τόνους στην εικόνα καθώς το φως από ένα φλας είναι ψυχρό. Χρησιμοποίησε αυτήν την προεπιλογή μόνο εάν το φλας είναι η μόνη πηγή φωτός. Εάν όχι, θα πρέπει να χρησιμοποιήσεις προσαρμοσμένες ρυθμίσεις ισορροπίας λευκού.
Πριν προχωρήσεις στην προσαρμοσμένη ισορροπία λευκού, μπορείς πάντα να δοκιμάσεις τις διαφορετικές προεπιλογές για να δεις εάν αυτές λειτουργούν για τις συνθήκες φωτισμού στις οποίες πραγματοποιείς λήψη.
Ο στόχος της ισορροπίας λευκού είναι να επιτευχθεί μια ουδέτερη και ακριβής απεικόνιση αυτού που βλέπει το γυμνό μάτι και να το αποτυπώσει στη φωτογραφία σου. Τις περισσότερες φορές, η αυτόματη ισορροπία λευκού ή μία από τις παραπάνω προεπιλογές λειτουργεί καλά, αλλά θα υπάρξουν στιγμές που η κάμερα θα μπερδευτεί από τις συνθήκες φωτισμού και θα πρέπει να την καθοδηγήσεις εσύ για να δει τι είναι λευκό στο καρέ σου.
Η χειροκίνητη ισορροπία λευκού, είναι πολύ πιο εύκολο από ό, τι νομίζουμε.
Θα θελήσεις να τραβήξεις χρησιμοποιώντας προσαρμοσμένη ισορροπία λευκού σε κάθε περίπτωση που δεν μπορείς να ελέγξεις τις πηγές φωτός που χρησιμοποιείς. Αυτό θα είναι επίσης χρήσιμο σε περιπτώσεις όπου υπάρχουν περισσότερες από μία πηγές φωτός και πρέπει να τις χρησιμοποιήσεις και τις δύο στη φωτογράφηση.
Χειροκίνητο White Balance: Ο φωτογράφος ρυθμίζει την ισορροπία λευκού ανάλογα με το φως της σκηνής. Πες στην κάμερα τι είναι λευκό στη σκηνή, ώστε η κάμερα να μπορεί να προσαρμόσει όλα τα χρώματα και να τα αναπαράγει σωστά.
Μίλα στην κάμερα σου λοιπόν.
✔Πώς της μιλάμε;
Για να κάνεις αυτή την ρύθμιση πρέπει να βγάλεις μια φωτογραφία κάτι λευκό ή μεσαίο γκρι με το ίδιο φως όπου θα τραβήξεις αμέσως μετά το θέμα σου. Στη συνέχεια, επιλέγεις την προσαρμοσμένη λειτουργία ισορροπίας λευκού της κάμερας και τη ρυθμίζεις να χρησιμοποιήσει τη φωτογραφία του λευκού ή του μεσαίου γκρι αντικειμένου ως αναφορά.
Βεβαιώσου ότι έχει τραβηχτεί στη σωστή έκθεση και καλύπτει μεγάλη περιοχή του πλαισίου ή και όλο το πλαίσιο. Αυτό μπορεί να είναι τοίχος ή ταβάνι, ύφασμα, χαρτί ή οτιδήποτε λευκό ή γκρι.
Αν δεν βρεις στην κάμερα σου ένα κουμπί που λέει WB στο επάνω ή πίσω μέρος που είναι και το White Balance τότε, πας στο μενού της κάμεράς και, επιλέγεις White Balance - Preset Manual - Select image και επιλέγεις την εικόνα που μόλις φωτογράφησες και την ρυθμίζεις.
Το "Set" είναι συνήθως το κουμπί "OK".
Αυτό ήταν!
Είσαι έτοιμος να φωτογραφίσεις το θέμα σου!
Τώρα η ισορροπία λευκού έχει ρυθμιστεί στην κάμερα σου και θα έχεις τέλεια αποτελέσματα στις συγκεκριμένες συνθήκες φωτισμού αλλά και το σημείο εστίασης. Οι φωτογραφίες σου θα έχουν φυσικά χρώματα. Αν αλλάξεις κάτι στο σκηνικό, πχ, το σημείο εστίασης ή το φόντο ή προσθέσεις περισσότερες πηγές φωτός, τότε θα πρέπει να ρυθμίσεις ξανά την ισορροπία λευκού ακολουθώντας τα παραπάνω βήματα.
Δοκίμασε το.. θα σε συνεπάρει!
Καλές λήψεις!!!!!!
