Στον κόσμο της φωτογραφίας, οι συντομογραφίες είναι παντού: στις ρυθμίσεις της μηχανής, στα μενού, στα άρθρα, ακόμα και στις κουβέντες μεταξύ φωτογράφων.
Αν είσαι αρχάριος, μπορεί να μοιάζουν σαν κρυπτογραφημένος κώδικας. Αν όμως τις μάθεις, θα καταλάβεις πραγματικά πώς «σκέφτεται» η κάμερά σου — και αυτό θα αλλάξει τον τρόπο που φωτογραφίζεις.
Ας ξεκινήσουμε λοιπόν αναφέροντας τα βασικά.
A
AF – Autofocus (Αυτόματη Εστίαση)
Η λειτουργία που επιτρέπει στη φωτογραφική μηχανή να εστιάζει αυτόματα στο θέμα σου. Υπάρχουν διάφοροι τύποι AF (όπως Single, Continuous ή Tracking), ανάλογα με το αν το θέμα σου κινείται ή όχι.
AE – Auto Exposure (Αυτόματη Έκθεση)
Η μηχανή ρυθμίζει αυτόματα το διάφραγμα, την ταχύτητα κλείστρου και το ISO για σωστή έκθεση, με βάση το φως που «διαβάζει» ο αισθητήρας.
AEL – Auto Exposure Lock (Κλείδωμα Αυτόματης Έκθεσης)
Εργαλείο που «κλειδώνει» την έκθεση, ώστε να μπορείς να αλλάξεις το κάδρο χωρίς να αλλάξει η φωτεινότητα.
AF-C / AI Servo
Λειτουργία συνεχούς εστίασης. Χρησιμοποιείται κυρίως σε κινούμενα θέματα, όπως σπορ ή άγρια φύση. Η κάμερα προσαρμόζει συνεχώς την εστίαση όσο το θέμα κινείται.
AF-S / One Shot AF
Μία μόνο εστίαση κάθε φορά που πατάς το κουμπί μέχρι τη μέση. Ιδανικό για στατικά θέματα, όπως πορτραίτα ή τοπία.
APS-C (Advanced Photo System – Classic)
Μορφή αισθητήρα που είναι μικρότερη από το full frame. Πολύ διαδεδομένη σε DSLR και mirrorless μηχανές, προσφέρει καλή ποιότητα με μικρότερο κόστος και μέγεθος.
AEB – Auto Exposure Bracketing (Αυτόματη Σειρά Εκθέσεων)
Η κάμερα τραβάει αυτόματα 2 ή 3 φωτογραφίες με διαφορετικές εκθέσεις (μία πιο φωτεινή, μία πιο σκοτεινή, μία ουδέτερη). Χρήσιμο για HDR ή δύσκολες φωτιστικές συνθήκες.
AWB – Auto White Balance (Αυτόματη Ισορροπία Λευκού)
Η μηχανή αναγνωρίζει τη θερμοκρασία χρώματος του φωτός και ρυθμίζει τους τόνους ώστε το λευκό να φαίνεται φυσικό.
B
B – Bulb Mode (Χειροκίνητος Χρόνος Έκθεσης)
Η λειτουργία “B” σου επιτρέπει να κρατάς ανοιχτό το κλείστρο όσο πατάς το κουμπί. Τέλειο για φωτογραφία νύχτας, αστροφωτογραφία ή light painting.
BBF – Back Button Focus (Εστίαση με το Πίσω Κουμπί)
Προχωρημένη τεχνική όπου αναθέτεις την εστίαση σε άλλο κουμπί (συνήθως πίσω στη μηχανή), αντί για το μισό πάτημα του κλείστρου. Έτσι έχεις καλύτερο έλεγχο.
BMP – Bitmap
Μορφή αρχείου εικόνας χωρίς συμπίεση. Διατηρεί υψηλή ποιότητα, αλλά πιάνει μεγάλο χώρο.
BR – Bracketing (Σειρά Λήψεων)
Τεχνική κατά την οποία τραβάς πολλές φωτογραφίες με μικρές διαφορές σε έκθεση, ισορροπία λευκού ή εστίαση, για να επιλέξεις ή να συνδυάσεις το καλύτερο αποτέλεσμα.
C
CMOS – Complementary Metal-Oxide Semiconductor
Τύπος αισθητήρα που χρησιμοποιούν οι περισσότερες σύγχρονες κάμερες. Είναι γρήγορος, ενεργειακά αποδοτικός και αποδίδει εξαιρετικά χρώματα.
CF – Compact Flash
Παλαιότερη αλλά αξιόπιστη μορφή κάρτας μνήμης, κυρίως σε επαγγελματικές DSLR. Ανθεκτική και γρήγορη, αν και έχει πλέον αντικατασταθεί από νεότερες τεχνολογίες (CFexpress, SDXC).
CFexpress
Η νέα γενιά καρτών μνήμης, με τεράστιες ταχύτητες ανάγνωσης/εγγραφής. Ιδανική για 4K/8K βίντεο και RAW φωτογραφίες υψηλής ανάλυσης.
CR2 / CR3
Η επέκταση αρχείων RAW της Canon. Κρατά όλες τις πληροφορίες του αισθητήρα, προσφέροντας μέγιστη ευελιξία στο post-processing.
CH / CL – Continuous High / Continuous Low
Ταχύτητες συνεχούς λήψης (burst mode). Το “CH” τραβά πολλές φωτογραφίες το δευτερόλεπτο, ενώ το “CL” πιο αργά, για πιο ελεγχόμενη ροή.
CSM – Custom Setting Menu (Μενού Προσαρμοσμένων Ρυθμίσεων)
Ενότητα στη μηχανή που επιτρέπει να ρυθμίζεις και να αποθηκεύεις τις αγαπημένες σου παραμέτρους για άμεση πρόσβαση.
Μην αγχώνεσαι να τα μάθεις όλα με τη μία. Κράτα σημειώσεις με τις συντομογραφίες που βλέπεις συχνά στη δική σου μηχανή και μάθε τι κάνει καθεμία μέσα από την πράξη. Με τον καιρό θα τις θυμάσαι χωρίς να το σκέφτεσαι.
D
DNG – Digital Negative
Ανοιχτή μορφή αρχείου RAW που δημιούργησε η Adobe. Κρατά όλα τα δεδομένα της φωτογραφίας χωρίς συμπίεση και είναι πιο «μελλοντικά ασφαλής» από άλλους τύπους RAW (CR3, NEF κ.λπ.).
DOF – Depth of Field (Βάθος Πεδίου)
Η απόσταση ανάμεσα στο κοντινότερο και το πιο μακρινό σημείο της φωτογραφίας που φαίνεται καθαρό.
– Μικρό DOF → θολό φόντο (π.χ. πορτραίτα).
– Μεγάλο DOF → καθαρή όλη η σκηνή (π.χ. τοπία).
DR – Dynamic Range (Δυναμικό Εύρος)
Η ικανότητα του αισθητήρα να καταγράφει λεπτομέρειες τόσο στα φωτεινά όσο και στα σκοτεινά σημεία της εικόνας. Όσο μεγαλύτερο το DR, τόσο πιο ισορροπημένο αποτέλεσμα.
DPI – Dots Per Inch (Κουκίδες ανά Ίντσα)
Μετρά την ανάλυση εκτύπωσης. Για φωτογραφίες που θα εκτυπωθούν, προτίμησε 300 DPI. Για χρήση στο web, 72 DPI είναι αρκετά.
DSLR – Digital Single-Lens Reflex
Η κλασική ψηφιακή φωτογραφική μηχανή με καθρέφτη. Αν και οι mirrorless την αντικαθιστούν σιγά-σιγά, οι DSLR παραμένουν αγαπημένες για την ανθεκτικότητα και την αξιοπιστία τους.
E
EV – Exposure Value (Τιμή Έκθεσης)
Μονάδα μέτρησης του φωτός. Αλλάζοντας το EV κατά 1 στοπ, διπλασιάζεις ή μισείς την ποσότητα φωτός.
EXIF – Exchangeable Image File Format
Τα «μεταδεδομένα» της φωτογραφίας: πληροφορίες για ISO, ταχύτητα, διάφραγμα, φακό, ημερομηνία, GPS κ.ά. Πολύ χρήσιμα για να καταλάβεις πώς τραβήχτηκε μια λήψη.
ETTR – Expose To The Right
Τεχνική που προτείνει να εκθέτεις λίγο πιο φωτεινά (χωρίς να «καίγεις» τα highlights) ώστε να έχεις περισσότερη πληροφορία στις σκιές και καλύτερη ποιότητα στο RAW αρχείο.
E-TTL – Evaluative Through The Lens (Μέτρηση Φλας μέσω του Φακού)
Τεχνολογία που μετρά την ποσότητα φωτός από το φλας με βάση το πώς βλέπει η κάμερα τη σκηνή. Πολύ χρήσιμη για balanced φωτισμό.
F
F-Stop (Διάφραγμα)
Η μονάδα που δείχνει πόσο ανοικτό ή κλειστό είναι το διάφραγμα του φακού.
Μικρός αριθμός (π.χ. f/1.8) → περισσότερο φως, μικρότερο βάθος πεδίου.
Μεγάλος αριθμός (π.χ. f/16) → λιγότερο φως, μεγάλο βάθος πεδίου.
FPS – Frames Per Second (Καρέ ανά Δευτερόλεπτο)
Χρησιμοποιείται στη φωτογραφία και στο βίντεο για να δείξει πόσες εικόνες καταγράφονται το δευτερόλεπτο. Υψηλό FPS = ιδανικό για δράση ή σπορ.
FX – Full Frame
Αισθητήρας ίδιου μεγέθους με το κλασικό καρέ του φιλμ (35mm). Προσφέρει καλύτερο δυναμικό εύρος, χαμηλότερο θόρυβο και πιο φυσική απόδοση φακών.
G
GIF – Graphics Interchange Format
Μορφή αρχείου που υποστηρίζει κινούμενες εικόνες. Ιδανική για σύντομα animation ή αστείες φωτογραφικές ακολουθίες.
GPS – Global Positioning System
Ορισμένες κάμερες ενσωματώνουν GPS για να αποθηκεύουν τις γεωγραφικές συντεταγμένες της λήψης σου. Πολύ χρήσιμο σε ταξιδιωτική ή ντοκιμαντερίστικη φωτογραφία.
GND – Graduated Neutral Density Filter (Διαβαθμισμένο Φίλτρο Ουδέτερης Πυκνότητας)
Φίλτρο που σκοτεινιάζει μόνο ένα τμήμα της εικόνας (π.χ. τον ουρανό). Χρησιμοποιείται συχνά σε τοπία για ισορροπία έκθεσης.
H
HDR – High Dynamic Range
Τεχνική που συνδυάζει πολλές φωτογραφίες με διαφορετικές εκθέσεις ώστε να αποδώσει λεπτομέρεια σε φωτεινά και σκοτεινά σημεία.
HSS – High Speed Sync
Λειτουργία του φλας που σου επιτρέπει να χρησιμοποιείς ταχύτητες κλείστρου πάνω από το μέγιστο συγχρονισμό (π.χ. 1/250). Ιδανικό για φωτογραφίες σε εξωτερικό φως με φλας.
Hot Shoe
Η υποδοχή στο πάνω μέρος της κάμερας όπου μπαίνει το εξωτερικό φλας ή άλλες συσκευές (όπως μικρόφωνο ή trigger).
I
ISO – Sensitivity (Ευαισθησία)
Δείχνει πόσο ευαίσθητος είναι ο αισθητήρας στο φως.
– Χαμηλό ISO (100–200): καθαρή εικόνα, λιγότερος θόρυβος.
– Υψηλό ISO (3200+): φωτεινότερη εικόνα σε σκοτάδι, αλλά με περισσότερο κόκκο.
IBIS – In-Body Image Stabilization (Σταθεροποίηση Εικόνας στο Σώμα)
Τεχνολογία που σταθεροποιεί τον αισθητήρα, μειώνοντας το θόλωμα από μικροκινήσεις — ιδανικό για handheld λήψεις ή βίντεο.
IPTC – International Press Telecommunications Council Metadata
Πληροφορίες που προστίθενται στις φωτογραφίες για δημοσιογραφική χρήση (τίτλος, λεζάντα, πνευματικά δικαιώματα, τοποθεσία).
JPEG – Joint Photographic Experts Group
Η πιο κοινή μορφή εικόνας με συμπίεση. Εύκολη στη χρήση και μικρότερη σε μέγεθος, αλλά χάνει μέρος της αρχικής ποιότητας σε σχέση με RAW.
K
Kelvin (Κ)
Μονάδα μέτρησης θερμοκρασίας χρώματος.
– 3200K → ζεστό, κιτρινωπό φως (λάμπες).
– 5500K → ουδέτερο φως (ημέρας).
– 6500K+ → ψυχρό, γαλαζωπό φως (συννεφιά, σκιά).
L
LCD – Liquid Crystal Display
Η οθόνη της κάμερας όπου βλέπεις το κάδρο ή το μενού. Οι σύγχρονες LCD έχουν εξαιρετική ανάλυση και φωτεινότητα.
LED – Light Emitting Diode
Πηγή συνεχούς φωτισμού, πολύ δημοφιλής σε βίντεο και στούντιο.
Long Exposure (Μακρά Έκθεση)
Τεχνική όπου αφήνεις το κλείστρο ανοιχτό για μεγάλο χρονικό διάστημα. Ιδανική για ροή νερού, φώτα πόλης, ουρανό με αστέρια.
M
MF – Manual Focus (Χειροκίνητη Εστίαση)
Ο φωτογράφος ρυθμίζει την εστίαση μόνος του, χωρίς τη βοήθεια του AF. Πολύτιμο σε macro, βίντεο ή νυχτερινές λήψεις.
MP – Megapixel
Ένα εκατομμύριο εικονοστοιχεία. Δεν καθορίζει μόνος του την ποιότητα μιας εικόνας, αλλά δείχνει το μέγεθος και τη λεπτομέρεια που μπορεί να αποτυπώσει.
Metering Mode (Λειτουργία Μέτρησης Φωτός)
Ο τρόπος που η κάμερα υπολογίζει την έκθεση.
– Matrix/Evaluative: μετρά ολόκληρη τη σκηνή.
– Center-weighted: δίνει προτεραιότητα στο κέντρο.
– Spot: μετρά μόνο ένα μικρό σημείο.
N
ND – Neutral Density Filter (Φίλτρο Ουδέτερης Πυκνότητας)
Μειώνει το φως χωρίς να αλλάζει τα χρώματα. Επιτρέπει μεγαλύτερη έκθεση ή άνοιγμα διαφράγματος σε φωτεινές συνθήκες.
Noise (Θόρυβος)
Ο κόκκος ή τα pixel που εμφανίζονται σε σκοτεινά σημεία της φωτογραφίας. Προέρχεται κυρίως από υψηλό ISO ή υπερβολικό “push” στο editing.
O
OIS – Optical Image Stabilization (Οπτική Σταθεροποίηση)
Σύστημα μέσα στο φακό που μειώνει τις δονήσεις. Συνεργάζεται συχνά με το IBIS για απόλυτη σταθερότητα.
Overexposure / Underexposure (Υπερέκθεση / Υποέκθεση)
Όροι που περιγράφουν φωτογραφίες με υπερβολικά φωτεινά ή σκοτεινά σημεία, αντίστοιχα.
P
PNG – Portable Network Graphics
Ασυμπίεστη μορφή αρχείου, ιδανική για φωτογραφίες με διαφάνειες ή γραφικά στο διαδίκτυο.
Prime Lens (Σταθερός Φακός)
Φακός με σταθερή εστιακή απόσταση (π.χ. 35mm, 50mm). Συνήθως πιο φωτεινός, ελαφρύς και οξύς από τους zoom φακούς.
PS – Photoshop
Το κλασικό λογισμικό επεξεργασίας εικόνας. Κλειδί για επαγγελματικό retouch και σύνθεση.
R
RAW
Η «άψητη» μορφή του αρχείου φωτογραφίας — κρατά όλες τις πληροφορίες του αισθητήρα για μέγιστη ευελιξία στο editing. Αν θέλεις πραγματικά ποιοτικά αποτελέσματα, τράβα RAW.
RGB – Red, Green, Blue
Το βασικό χρωματικό μοντέλο των ψηφιακών εικόνων.
Rule of Thirds (Κανόνας των Τρίτων)
Βασικός κανόνας σύνθεσης: χώρισε το κάδρο σε 9 μέρη (με 2 κάθετες & 2 οριζόντιες γραμμές) και τοποθέτησε το θέμα πάνω σε κάποια τομή για πιο ισορροπημένο αποτέλεσμα.
S
SD – Secure Digital Card
Η πιο κοινή μορφή κάρτας μνήμης. Υπάρχουν SDHC, SDXC και microSD εκδόσεις.
Shutter Speed (Ταχύτητα Κλείστρου)
Ο χρόνος που μένει ανοιχτό το κλείστρο.
– Γρήγορο (1/1000): παγώνει την κίνηση.
– Αργό (1/10): δημιουργεί θόλωμα ή κίνηση.
SOOC – Straight Out Of Camera
Φωτογραφίες χωρίς επεξεργασία. Καλή άσκηση για να μάθεις να εκθέτεις σωστά εξαρχής.
T
TTL – Through The Lens
Το φλας μετρά την απόσταση και την ένταση φωτός μέσα από τον φακό για πιο φυσικά αποτελέσματα.
Time-lapse
Τεχνική όπου τραβάς πολλές φωτογραφίες ανά διαστήματα για να δημιουργήσεις ένα βίντεο που συμπυκνώνει την κίνηση (π.χ. δύση ηλίου).
W
WB – White Balance (Ισορροπία Λευκού)
Ρυθμίζει τη θερμοκρασία χρώματος ώστε το λευκό να φαίνεται φυσικό σε κάθε τύπο φωτός.
Wide Angle (Ευρυγώνιος Φακός)
Φακός με μικρή εστιακή απόσταση (π.χ. 16mm–35mm). Ιδανικός για τοπία, αρχιτεκτονική και μικρούς χώρους.
Z
Zoom Lens (Φακός Μεταβλητής Εστιακής Απόστασης)
Προσφέρει ευελιξία να αλλάζεις εστιακή απόσταση χωρίς να αλλάζεις φακό. Πολύ πρακτικός για ταξίδια και ρεπορτάζ.
📚 Συμπέρασμα
Η γνώση των φωτογραφικών συντομογραφιών δεν είναι απλώς τεχνική λεπτομέρεια — είναι η γλώσσα της φωτογραφίας.
Όσο πιο άνετα τη μιλάς, τόσο πιο γρήγορα θα εκφράζεις δημιουργικά αυτό που έχεις στο μυαλό σου.
🔸 Συμβουλή για Έλληνες φωτογράφους:
Φτιάξε ένα μικρό προσωπικό “λεξικό” στο κινητό ή στο σημειωματάριό σου με τις συντομογραφίες που συναντάς στη δική σου μηχανή. Θα γίνει το πιο χρήσιμο εργαλείο σου στα πρώτα βήματα.
